[:kz]Қазақстан Республикасы Экология және табиғи ресурстар министрлігі ресми сайтында https://www.gov.kz/memleket/entities/ecogeo/press/news/details/1200393?lang=kk
Астанада «CYCLELAB: Болашақ экологиясы» студенттік жобалар байқауының жеңімпаздарын марапаттау рәсімі өтті. Байқауды Қазақстанның қайта өңдеушілер қауымдастығы мен «Жасыл даму» АҚ ұйымдастырып, Л.Н. Гумилев атындағы Еуразия ұлттық университетінің Тұрақты даму орталығымен бірлесіп өткізді. Іс-шара «Таза Қазақстан» экологиялық акциясы аясында жүзеге асырылды. Бас демеуші – Банк ЦентрКредит. Салтанатты жиынның құрметті қонағы Қазақстан Республикасы Экология және табиғи ресурстар вице-министрі Жомарт Шияпович Алиев болды.
Байқауға Астана қаласы, Ақмола және Қарағанды облыстарынан 16-30 жас аралығындағы колледж және жоғары оқу орындарының студенттері қатысты. Қатысушылар алты негізгі бағыт бойынша жобаларын ұсынды:
- қалдықтарды қайта өңдеу технологиялары
- бөлек жинау шешімдері
- ақылды сұрыптау жүйелері
- экологиялық қаптама дизайны
- есеп пен логистикаға арналған цифрлық құралдар
- экологиялық ағартушылық бастамалар
Іріктеу қорытындысы бойынша финалға үздік командалар өтіп, қалдықтарды басқару саласындағы инновациялық әрі тәжірибеге бағытталған шешімдерін таныстырды. Байқаудың жалпы жүлде қоры 3 700 000 теңгені құрады.
Жеңімпаздар:
1 орын (1 500 000 теңге) «ReLife» жобасы – Астана медицина университетінің командасы: Диас Егимбаев және Абылай Күмісбек. Бұл жоба медициналық пластик қалдықтарды құрылыс материалдарына айналдыруға бағытталған ESG-инициатива. Ол медициналық қалдықтардың көбеюі мен оларды қымбат әрі экологияға зиянды жою мәселесін шешеді. Жоба жабық циклді жүйе ұсынады: аурухана → қайта өңдеу → құрылыс материалдары → ауруханаларды абаттандыру.
2 орын (600 000 теңге) «DualValue Carbon» жобасы – Л.Н. Гумилев атындағы ЕҰУ студенті Сүлеймен Бақытов. ПЭТ-пластикті натрий-селен аккумуляторларына арналған көміртекті материалға айналдыру технологиясы. Бұл жоба пластик қалдықтарды энергия сақтау саласында тиімді пайдалануға мүмкіндік береді.
2 орын (600 000 теңге) «EcoKids» жобасы – Назарбаев Университетінің студенті Жасұлан Төлеубеков. Балаларға арналған экологиялық білім беру платформасы. Ол мультфильмдер, бейне және подкасттар арқылы экологиялық мәдениетті қалыптастыруға бағытталған.
3 орын (500 000 теңге) «Coil Soil» жобасы – Қарағанды ұлттық зерттеу университетінің командасы: Юлия Куликова және Виолетта Гапич.
Жоба күл мен өсімдік қалдықтарын органоминералды компостқа айналдырып, топырақты жақсартуға мүмкіндік береді.
3 орын (500 000 теңге) «QarEnergy» жобасы – ЕҰУ командасы: Самира Ахметова, Айдана Ақпарова, Гүлназ Ыдырыс. Қар мен қоршаған орта арасындағы температура айырмашылығын пайдаланып электр энергиясын өндіру жүйесі.
«Бүгін біз Қазақстан жастарының экологиялық мәселелерді шешуге белсенді қатысып, нақты әрі технологиялық шешімдер ұсынып жатқанын көріп отырмыз. Мұндай бастамалар экологиялық ойлауды қалыптастырып, еліміздің жасыл экономикасының негізін қалайды», – деді «Жасыл даму» АҚ Басқарма төрағасының орынбасары Нұржан Қабдолданов.
«CYCLELAB: Болашақ экологиясы» байқауы жас таланттарды анықтап, қолдауға арналған маңызды алаңға айналды. Ұсынылған жобалар болашақта нақты іске асырылатын шешімдерге айналу әлеуетіне ие.
«Жасыл даму» АҚ серіктестерімен бірге осындай бастамаларды жалғастырып, қатысушылар географиясын кеңейтуді, сондай-ақ білім беру ұйымдары мен бизнес арасындағы байланысты нығайтуды жоспарлап отыр.
Негізгі мақсат – экологиялық жауапты қоғам қалыптастыру және Қазақстанның тұрақты болашағына бағытталған инновацияларды қолдау.[:ru]На официальном Интернет-ресурсе Министерства экологии и природных ресурсов РК https://www.gov.kz/memleket/entities/ecogeo/press/news/details/1200393?lang=ru
В Астане состоялась торжественная церемония награждения победителей конкурса студенческих проектов «CYCLELAB: Экология будущего», организованного Ассоциацией переработчиков вторичного сырья Казахстана и АО «Жасыл даму» при соорганизации Центра устойчивого развития Евразийского национального университета им. Л.Н. Гумилева в рамках экологической акции «Таза Қазақстан». Генеральным спонсором выступил Банк ЦентрКредит. Почётным гостем мероприятия стал Вице-министр экологии и природных ресурсов Республики Казахстан Жомарт Шияпович Алиев, принявший участие в церемонии награждения.
Конкурс объединил студентов колледжей и вузов из Астаны, Акмолинской и Карагандинской областей в возрасте от 16 до 30 лет. Участники представили проекты в шести ключевых направлениях: технологии переработки отходов, решения для раздельного сбора, умные системы сортировки, экологичный дизайн упаковки, цифровые инструменты учёта и логистики, а также инициативы по экологическому просвещению.
По итогам конкурсного отбора в финал вышли сильнейшие команды, представившие инновационные и практико-ориентированные решения в сфере отходов. Общий призовой фонд конкурса составил 3 700 000 тенге. Победители были награждены денежными призами:
1 место – 1 500 000 тенге – проект «ReLife» команда из Медицинского университета Астана: Егимбаев Диас и Күмісбек Абылай. ReLife – инновационный ESG-проект по переработке медицинского пластикового мусора в строительные материалы. Проект решает проблему растущих медицинских отходов и их дорогой и экологически вредной утилизации. ReLife создаёт замкнутый цикл: больница → переработка отходов → строительные материалы → благоустройство больниц, снижая затраты и экологическую нагрузку и внедряя принципы circular economy в систему здравоохранения.
2 место – 600 000 тенге – проект «DualValue Carbon» участник из Евразийского национального университета имени Л.Н. Гумилева: Бақытов Сулеймен. PET → C → Se/C, Na–Se батарея – технология переработки ПЭТ-пластика в пористую углеродную матрицу, используемую как материал для натрий-селеновых аккумуляторов. Проект превращает пластиковые отходы в функциональный углерод для энергонакопителей, повышая экологичность и эффективность батарей нового поколения.
2 место – 600 000 тенге – проект «Ecokids» участник из Назарбаев Университета: Толеубеков Жасулан. EcoKids – адаптивная образовательная платформа для детей с подборкой экологических мультфильмов, видео, подкастов и обучающих материалов. Цель проекта – просто и доступно формировать у детей экологическое мышление и культуру бережного отношения к природе.
3 место – 500 000 тенге – проект «Coil Soil» команда из Карагандинского Национального Исследовательского университета имени академика Е.А.Букетова: Куликова Юлия и Гапич Виолетта. Coil Soil – проект переработки золы частного сектора и растительных отходов в органоминеральный компост. Решает проблему накопления золы и сезонных зелёных отходов, превращая их в удобрение для улучшения городских почв и озеленения.
3 место – 500 000 тенге – проект «QarEnergy» команда из Евразийского национального университета имени Л.Н. Гумилева: Ахметова Самира, Акпарова Айдана, Ыдырыс Гүлназ. QAR ENERGY – инновационная система выработки электроэнергии за счёт разницы температур между снегом и источниками тепла окружающей среды. Проект решает проблему затратной утилизации городского снега и связанных с этим выбросов CO₂, превращая снег из отхода в источник устойчивой энергии.
«Сегодня мы видим, что молодёжь Казахстана активно вовлечена в решение экологических задач и предлагает конкретные, технологичные решения в сфере переработки отходов и устойчивого развития. Такие инициативы формируют новое экологическое мышление и создают основу для «зелёной» экономики страны», — отметил заместитель Председателя Правления АО «Жасыл даму» Нуржан Кабдолданов.
Проведение конкурса «CYCLELAB: Экология будущего» стало значимой площадкой для выявления и поддержки молодых талантов, способных внести вклад в развитие экологической культуры и устойчивых практик в Казахстане. Представленные проекты демонстрируют высокий потенциал внедрения и могут стать частью реальных решений в сфере обращения с отходами.
АО «Жасыл даму» совместно с партнёрами планирует продолжить развитие подобных инициатив, расширяя географию участия и усиливая взаимодействие с образовательными учреждениями и бизнесом. Ключевая миссия – формирование экологически ответственного общества и поддержка инновационных решений, направленных на устойчивое будущее Казахстана.