[:kz]Қазақстан Республикасы Экология және табиғи ресурстар министрлігі ресми сайтында https://www.gov.kz/memleket/entities/ecogeo/press/news/details/1150726?lang=kk
Цифрландыру және жасанды интеллект жылы аясында Қазақстан Республикасының Экология және табиғи ресурстар министрі Е. Нысанбаев Цифрлық трансформация офисінің кеңейтілген отырысын өткізді.
Кеңейтілген отырысқа квазимемлекеттік сектордың және отандық IT-компаниялардың өкілдері қатысты, оның ішінде «Ұлттық ақпараттық технологиялар» АҚ, «Қазақстан Ғарыш Сапары» ҰК» АҚ, «Қазақтелеком» АҚ, «Жасыл Даму» АҚ, «Қазгидромет» РМК, «Қоршаған ортаны қорғаудың ақпараттық-талдау орталығы» ШЖҚ РМК, «KazDevLab» ЖШС және «Smart Parking Technologies» компаниялары бар.
Кеңес барысында 2025 жылға берілген тапсырмалардың орындалу қорытындылары шығарылып, цифрландыру мәселелері бойынша ағымдағы жылға арналған нақты міндеттер айқындалды. Сонымен қатар экология және табиғи ресурстар саласындағы цифрлық шешімдер қарастырылды.
Экология бағыты бойынша табиғат пайдаланушылардан экологиялық есептіліктің барлық түрлерін орталықтандырылған түрде қабылдауды қамтамасыз ететін «Қоршаған орта мен табиғи ресурстардың жай-күйі туралы ұлттық деректер банкі» платформасы жұмыс істейді. Жиналған деректер негізінде экологиялық тәуекелдерді ерте анықтау және басқарушылық шешімдер қабылдау үшін жасанды интеллект технологияларын қолдану жоспарлануда.
«Таза Қазақстан» бастамасы аясында халық үшін Telegram-чат-бот іске қосылды, оның көмегімен азаматтар экология және абаттандыру мәселелері туралы жедел хабарлай алады. Ағымдағы жылы проблемалық аймақтар мен тәуекелдерді анықтау үшін азаматтардың өтініштері бойынша талдамалық модуль құру жоспарлануда.
Қалдықтарды басқару блогы бойынша «EcoQolday» жүйесін дамыту аясында Ұлттық цифрлық платформаны әзірлеу басталды, ол қалдықтардың көлеңкелі айналымын болдырмауға, мемлекеттік бақылаудың тиімділігін арттыруға және өңірлердегі бытыраңқы ақпараттық жүйелерді біртұтас цифрлық кеңістікке біріктіруге бағытталған.
Табиғи ресурстарды басқару бағытында орман өрттерін ерте анықтау жүйесін масштабтау бойынша жұмыстар жалғасуда. Бүгінгі таңда жүйе мемлекеттік орман қорының 14 объектісін қамтиды. Ағымдағы жылы жобаны аса өрт қаупі жоғары 16 орман мекемесінде жалпы аумағы 5,5 млн гектарға дейін енгізу жоспарланып отыр, бұл ерте әрекет ету тиімділігін арттырып, табиғи өрттерден келетін залалды азайтуға мүмкіндік береді.
Отырыстың барысында ұлттық парктер аумағындағы бақылау-өткізу пункттерін автоматтандырудан алынған елеулі экономикалық тиімділік атап өтілді. Сонымен, жобаның арқасында жекелеген ұлттық саябақтардың кірістері бірнеше есе өсті, бұл келушілер ағынын басқаруды ашық әрі ыңғайлы етуге мүмкіндік берді.
Сондай-ақ 2026 жылы сайғақ дериваттары мен ағаш материалдарын таңбалау жүйесін іске қосу жоспарлануда, бұл олардың толық қадағалануын қамтамасыз етіп, заңсыз дайындау мен сауда тәуекелдерін төмендетуге бағытталған.
Сонымен қатар 2026 жылғы 18 қаңтардан бастап «Табиғи ресурстардың интерактивті картасы» платформасында «Ағаш кесу билетін беру» мемлекеттік қызметі іске қосылды.
Гидрометеорология саласында «Қазгидромет» РМК Қазақстан Республикасының аумағында «Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университеті» КЕАҚ суперкомпьютерлік орталығының есептеу ресурстарында кеңістіктік рұқсаты 2 км болатын «Weather Research and Forecasting» (WRF) ауа райы болжамының сандық моделін іске қосады. Жобаны іске асыру елдің гидрометеорологиялық қауіпсіздігін нығайтуға және қауіпті табиғи құбылыстардың ерте алдын алу жүйесін жетілдіруге бағытталған.
Отырыс қорытындысында министр барлық белгіленген жобалар 2026 жылы кезең-кезеңімен іске асырылып, тұрақты бақылауда болатынын атап өтті.[:ru]На официальном Интернет-ресурсе Министерства экологии и природных ресурсов РК https://www.gov.kz/memleket/entities/ecogeo/press/news/details/1150726?lang=ru
В рамках Года цифровизации и искусственного интеллекта, Министр экологии и природных ресурсов Республики Казахстан Е. Нысанбаев провёл расширенное заседание Офиса цифровой трансформации.
В расширенном заседании приняли участие представители квазигосударственных и отечественных IT компаний, включая АО «Национальные информационные технологии», АО «НК «Қазақстан Ғарыш Сапары», АО «Казахтелеком», АО «Жасыл Даму», РГП «Казгидромет», РГП на ПХВ «Информационно-аналитический центр охраны окружающей среды», KazDevLab» и Smart Parking Technologies.
На совещании подвели итоги выполнения поручений за 2025 год и обозначили конкретные задачи по вопросам цифровизации на текущий год. А также рассмотрены цифровые решения в сфере экологии и природных ресурсов.
В направлении экологии функционирует платформа «Национальный банк данных о состоянии окружающей среды и природных ресурсов», обеспечивающая централизованный приём всех видов экологической отчетности от природопользователей. На основе полученных данных планируется применение искусственного интеллекта для раннего выявления экологических рисков и принятия управленческих решений.
В рамках инициативы «Таза Қазақстан» для населения запущен Телеграмм-чат бот с помощью, которого граждане могут оперативно сообщить о проблемах экологии и благоустройства. В текущем году планируется создание аналитического модуля по обращению граждан для выявления проблемных зон и рисков.
По блоку управления отходами в рамках развития системы «EcoQolday» начата разработка Национальной цифровой платформы, которая направлена на исключение теневого оборота отходов, повышение эффективности государственного контроля, унификацию разрозненных региональных информационных систем в единое цифровое пространство.
В направлении управления природными ресурсами продолжаются работы по масштабированию системы раннего обнаружения лесных пожаров. На сегодняшний день система охватывает 14 объектов государственного лесного фонда. В текущем году проект планируется внедрить в 16 особо горимых лесных учреждениях с общим охватом до 5,5 млн гектаров, что позволит повысить эффективность раннего реагирования и минимизировать ущерб от природных пожаров.
В ходе заседания отмечен ощутимый экономический эффект от автоматизации контрольно-пропускных пунктов на территориях национальных парков. Так, благодаря проекту доходы отдельных национальных парков выросли в несколько раз, что позволило сделать управление потоками посетителей более прозрачным и удобным.
Также в 2026 году планируется запуск системы по маркировке дериватов сайгака и древесины с целью обеспечения полной прослеживаемости и снижения рисков нелегальной заготовки и торговли.
Вместе с тем, с 18 января 2026 года на платформе «Интерактивная карта природных ресурсов» запущена государственная услуга «Выдача лесорубочного билета».
В области гидрометеорологии РГП «Казгидромет» запускает на территории Республики Казахстан численную модель прогноза погоды «Weather Research and Forecasting» (WRF) с пространственным разрешением 2 км на вычислительных ресурсах Суперкомпьютерного центра НАО «Казахский Национальный Университет имени аль-Фараби». Реализация проекта направлена на укрепление гидрометеорологической безопасности страны и совершенствование системы раннего предупреждения опасных природных явлений.
В завершение заседания министр отметил, что все обозначенные проекты будут реализовываться поэтапно в течение 2026 года и находиться на постоянном контроле.