Дереккөз: www.24.kz
Арал теңізінің қарақалпақтар тұратын аумағындағы ахуал қандай?
Өзбекстан Арал теңізі мен оның аймағындағы ахуалды жақсарту мақсатында күні бүгінге дейін 230-дан астам бағдарлама қабылдапты.
Кешенді жобалардың жалпы қаржы көлемі 2 миллиард АҚШ долларынан асып жығылады. Оның 40 пайызын яғни 8 триллион сум қазынадан жұмсалған. Қосымша донорлық көмек көрсетілген. Соның негізінде теңізге жақын орналасқан елді мекендерге инфрақұрылым тартылып, ауылдағы медициналық мекемелерге қажетті құралдар сатып алынған. Экологтардың келтірген мәліметіне жүгінсек, климаттың өзгеруінен теңіз ұлтанындағы қалған судың өзі тез тартылып, жаңа құм аралдар пайда болған. Соның салдарынан Арал аумағынан жылына 100 мың тонна тозаң ауаға көтеріліп ұшады екен. Амудариядан ағып келген суды барынша үнемдеу мақсатында арнайы бөгеттер мен су қоймаларын салу жұмыстары қарқынды жалғасуда. Бұл өзен суын Аралдың құмына сіңіп кетпей сақтап қалуға көмектеседі. Оған қоса балық және мал шаруашылығын дамытуға болады екен.
Вадим Соколов, халықаралық Аралды құтқару қорының өзбекстандық агенттігінің басшысы:
– Су қоймасының негізгі бөлігі Әмударияның теңізге құятын тұсында орналасқан. Өзен осы жерге келгенде екіге айрылады. Тиімді болған соң қойма осы жерге салынған. Әмудариямен ағып келген суды жинап, сол арқылы өзге көлдерге жіберіп отыруға болады. Атап айтқанда Мойнақ қоймасы 15 жыл бұрын қордың қолдауымен салынды. Оған су тұрақты жетпейді. Балықшы қоймасы тағы бар. Су көп болған жылдары құрылыс бітпегендіктен су теңіз ұлтанына ағып үлкен жарлар пайда болды. Теңіз ұлтанына ағып жатқан су тек залалын тигізеді. Қосымша тұздықтар пайда болады. Сосын желмен өзімізге ұшып келеді. Сондықтан суды осында қоймада сақтауымыз қажет.
Источник: www.24.kz
На сегодняшний день принято более 230-ти программ по улучшению состояния Арала и региона в целом.
Общая стоимость проектов превышает 2 миллиарда долларов, передает «Хабар 24»
Около 40% этой суммы уже освоено. Первостепенно средства направили на улучшение социального самочувствия жителей региона, в частности на строительство инфраструктурных объектов для населённых пунктов на берегу моря. Кроме того, закуплено необходимое оборудование для медицинских учреждений.
Однако у проблемы Аральского моря глобальные масштабы, считает представитель Международного фонда спасения Арала. По данным экологов, климатические изменения привели к тому, что оставшаяся вода испаряется, и появляются новые песчаные острова. В результате в воздухе ежегодно оказывается 100 000 тонн пыли. Чтобы остановить песчаную пустыню, было посажено миллион гектаров устойчивого к таким условиям саксаула и других растений. Также на реке Амударья интенсивно строят плотины и водохранилища. В рамках проекта будет построено 200 км плотины. Это помогает сохранить речную воду, которую поглощает Аральское море.
Вадим Соколов, руководитель Агентства международного фонда спасения Арала:
– Вот в центральной части, это Междуреченское водохранилище, оно прям расположено на реке Амударья, где река разбилась на два рукава между двумя рукавами Амударьи. Это Междуреченское водохранилище оно ловит последнюю воду, которая по Амударье протекает и через него эту воду можно распределить через другие водоемы.